İskoçya’nın Birleşik Krallık’tan ayrılmasına hazırlık çağrısı yapan önerge SNP konferansında kabul edildi

İskoçya Ulusal Partisi (SNP), parti konferansında kabul edilen önergeyle, İngiltere hükümetine “İskoçya’nın Birleşik Krallık’tan ayrılmasına yönelik hazırlıklara başlaması” çağrısı yaptı.

İskoç gazetesi “The National”da yer alan habere göre, Glasgow Southside seçim bölgesi tarafından sunulan ve SNP’nin 2026 Kampanya Konferansı gündeminde en kısa önerge olan metin, konferansta oy birliğiyle kabul edildi.

Önergede, “Özerk ve bağımsız bir ülke olma hedefi her geçen gün daha da yakınlaşırken, bu konferans, İngiltere hükümetine, İskoçya’dan gelen sübvansiyonlara artık güvenemeyeceği gelecek döneme yönelik hazırlıklara başlamasını tavsiye etmektedir ve önermektedir.” ifadesi yer aldı.

Söz konusu önerge, SNP’li yerel meclis üyesi Norman MacLeod tarafından sunuldu ve parti üyesi Alex Orr tarafından desteklendi.

– “Bu karar, yalnızca ihtiyatlı planlamayla ilgili”

Önergeyi savunan Orr, parti konferansında yaptığı konuşmada, bunun bir çatışma yaratma girişimi olmadığına işaret ederek, “Bu karar ne bir çatışma çağrısıdır ne de demokratik kararların sonucunu peşinen kabul etmektedir. Bu yalnızca ihtiyatlı planlamayla ilgilidir.” dedi.

Orr, İskoçya’nın bağımsızlığına ilişkin tartışmalara değinerek, “Asıl mevzu, İskoçya’nın bağımsız olmayı karşılayamayacağı değil, İngiltere hükümetinin hazırlıksız olmayı karşılayamayacağıdır.” ifadelerini kullandı.

İskoçya’nın Birleşik Krallık’tan gelen mali desteğe bağımlı olduğu yönündeki görüşleri eleştiren Orr, “İskoçya’nın ‘sübvansiyon bağımlısı’ olduğu, ışıklarımızı açık tutan bir birlik içinde yolcu olduğu fikri ortaya atılıyor. İskoçya bağımsızlığını elde ettiğinde bu dayanak ortadan kalkacaktır.” dedi.

Orr, hükümetlerin olası gelişmelere karşı hazırlık yapmasının olağan olduğunu belirterek, ekonomik şoklar, demografik değişimler ve uluslararası gelişmeler için planlama yapıldığını, olası anayasal değişikliklere hazırlanmanın da sorumlu yönetişimin parçası olduğunu kaydetti.

Önergeye karşı görüş bildiren SNP konferans delegesi Gareth Morgan ise metnin yeterince kapsamlı olmadığını savundu.

Morgan, İngiltere hükümetinin yalnızca İskoçya’dan sağlanan sübvansiyonların sona ermesi ihtimaline değil, bağımsız İskoçya’nın ayrı dış politika ve göç politikalarına sahip olması gibi konulara da hazırlık yapması gerektiğini vurguladı.

Ayrıca, Morgan, Birleşik Krallık’ın Avrupa Birliği (AB) üyesi olduğu dönemde avroya geçiş ihtimali için hükümetin iş dünyasını hazırlamaya yönelik planlamalar yaptığını hatırlatarak, benzer yaklaşımın İskoçya’nın olası bağımsızlığı konusunda da benimsenmesi gerektiğini bildirdi.

– “Bağımsızlığımızı kazanmaya hazırız”

İskoçya Bölgesel Başbakanı John Swinney de parti konferansında yaptığı konuşmada, bağımsızlıklarını kazanmaya hazır olduklarını belirterek, “Bağımsızlığın yetkilerini kullanarak, topraklarımızda ve denizlerimizde nükleer silahların yasaklanmasını anayasamıza hukuken bağlayıcı şekilde yerleştireceğiz.” ifadesini kullandı.

Swinney, ayrıca, “Bağımsızlıkla birlikte, yasa dışı çatışmalara dahil olan herhangi bir yabancı askeri gücün kıyılarımızdan faaliyet göstermesini yasaklayacağız.” değerlendirmesinde bulundu.

– 2014 referandumunda bağımsızlık reddedilmişti

İskoç Ulusal Partisi, 18 Eylül 2014’te yapılan referandumda, İskoçlar yüzde 55’le bağımsızlığı reddetmiş olsalar da Brexit’in durumu değiştirdiğini ve yeni bir referanduma ihtiyaç olduğunu savunuyor.

Brexit referandumunda, İngilizlerin aksine yüzde 62 ile karşı oy kullanan İskoçlar, istemedikleri halde AB’den çıkarıldıklarını belirtiyor. Ancak yeni bir bağımsızlık referandumu düzenlemek için İngiliz Parlamentosundan izin alınması gerekiyor. Buna karşın, İngiltere Parlamentosu’ndan böyle bir iznin çıkması imkansız görülüyor.